GÜNCEL
Giriş Tarihi : 20-04-2021 08:50   Güncelleme : 19-04-2021 17:48

YÜZYILIN KADROSU-1

YÜZYILIN KADROSU-1

 

-TBMM ORDUSU-

Hazırlayan: Selçuk ŞEN, Em. Astsubay

 

“HATTI MÜDAFAA YOKTUR. SATHI MÜDAFAA VARDIR. O SATIH BÜTÜN VATANDIR. VATANIN HER KARIŞ TOPRAĞI VATANDAŞ KANI İLE ISLANMADIKÇA TERK OLUNAMAZ.” Başkumandan Mustafa Kemal -1921

 

Description: C:UsersYeniDesktopkalpak.jpg

 

Değerli okurlarımız!

 

Türkün “Ateşten Gömlek” giydiği, yeniden varoluş ve kurtuluş yolunda en kritik kararların alındığı, en çetin muharebelerin yapıldığı günlerin 100’üncü yıldönümündeyiz.

 

Osmanlı Hükümetinin 10 Ağustos 1920 tarihinde Sevr Antlaşmasını imzalamasının hemen ardından Anadolu işgal edilmeye başlanmıştı. İngilizlerin desteğini arkalarına alan Yunanlılar, İstanbul’un fethinden 468 yıl sonra Anadolu topraklarına asker çıkartmış Batı Anadolu ve Trakya’yı işgale başlamışlardı. Diğer taraftan İngilizler, Anadolu üzerindeki emellerine ulaşmak adına Ankara’da vücut bulan BMM Hükümeti’ne karşı isyan ve her türlü muhalif girişimleri desteklemekteydiler.

 

468 yıllık hayalleri ile Anadolu’ya ayak basan Yunanlıların tek bir hedefi vardı “Megali İdea” yani “Büyük Helen İmparatorluğu” nu yeniden kurmak. İngilizler ise kendilerine ikinci bir “Hindistan” sömürgesi yaratmanın derdine düşmüş ve bu yönde türlü entrikalarla meşguldüler.

 

Çerkez Ethem’in isyanı karşısında bir kısım kuvvetlerini isyan bölgelerine sevk eden BMM Hükümeti elde mevcut kuvvetleri ile 6 Ocak 1921 günü Bursa istikametinden Eskişehir’e taarruza geçen Yunana karşı yürüttüğü Birinci İnönü Muharebesi’nden 11 Ocak’ta zaferle çıkmıştı. Atatürk kazanılan bu zaferden şu sözlerle bahsetmekteydi “… Yeni Türkiye Devletinin küçük, fakat Milli Ülkülü genç ordusu, en dar bir hesapla üç kat üstün düşmanı İnönü Meydan Muharebesinde mağlup etti…”

 

Birinci İnönü zaferimizden 2 ay 13 gün sonra kuvvetlerini iki kat arttıran Yunanlılar, İnönü mevziilerine tekrar taarruza geçtiler. 23 Mart 1921’de Afyon ve Eskişehir üzerine taarruza geçen Yunanlılar başlangıçta başarı elde etmiş olsalar bile Türk ileri taarruzu karşısında beklemedikleri kayıplar vermeye başlamışlardı. 30 Mart 1921 tarihinde Türk Süvarilerinin kesin zaferle sonuçlanan ileri harekâtının ardından 1 Nisan 1921 tarihinde Cephe Kumandanı Mirliva İsmet Bey, BMM Reisi Mustafa Kemal Paşa'ya çektiği telgrafta "Düşman, binlerce ölüsüyle doldurduğu savaş meydanını silahlarımıza bırakmıştır" diyerek zafer müjdesini vermişti.

 

İkinci İnönü Zaferi’nin hemen ardından Yunanlılarla 8-15 Nisan 1921 tarihlerinde Aslıhanlar ve Kütahya Muharebesi yaşanmış, Aslıhanlar’daki düşman kuvvetleri taarruzumuz karşısında Dumlupınar’daki esas savunma mevzilerine çekilmişti. Düşmanın Dumlupınar mevziine yapılan taarruzlardan müspet netice alınamamış ve birliklerimiz çok fazla zayiat vermişti.

 

Birinci ve ikinci İnönü Muharebelerinin acısını çıkartmak isteyen Yunanlılar Anadolu’ya asker yığmaya devam etmekteydiler. Sevr Antlaşmasının maddelerini 468 yıllık hayallerine ulaşma noktasında kazanılmış tarihi bir fırsat gören Yunanlılar, hedeflerine Ankara’yı koymuşlardı. Bu yolda kendilerine mukavemet gösteren Türk kuvvetlerini yok etmek için Anadolu’daki kuvvetlerinin mevcudunu “11 Tümen” seviyesine çıkarmışlardı. Yunan tarafında yaşanan olağanüstü durum karşısında BMM Hükümeti ’de bir dizi tedbirler almaya başlamıştı. 3 Mayıs 1921 tarihinde Batı ve Güney Cephesi Kumandanlıkları birleştirilerek “Batı Cephesi Kumandanlığı” kuruldu ve hemen hemen elde mevcut tüm güçler bu kumandanlığın emrine verildi.

 

BMM Reisi Mustafa Kemal Paşa önderliğindeki Milli Hükümet, öyle bir “Milli Ordu” teşkil etti ki bu milli güç Anadolu’yu Yunana dar edecekti. Bu ordunun 8-21 Temmuz 1921 de Kütahya – Eskişehir Muharebelerinde, 23 Ağustos-13 Eylül 1921 tarihlerinde Sakarya Meydan Muharebesinde sergilediği kahramanlıklar sonraki günlerde şairlere ilham kaynağı, deniz ötesi topraklardan gelerek Anadolu'yu kirletmeye çalışanlara unutamayacakları bir ders olacaktı. Türkün sultanlara taptığını zanneden gafil dünya, vatanlarına ayak basıp mahremine dokudukları Türk milletinin, milli mevcudiyetini tehlikede görünce bir kumandanın emri altına girip, hayatını ortaya atarak istiklalini ve istikbalini kazandığına şahit olacaktır.

 

1921 Nisan ayından itibaren Anadolu’nun dört bir yanındaki garnizonlarını boşaltarak Batı Cephesine intikal eden Fırka, Bağımsız Alay ve Müfrezelerle kurulan “BMM Hükümeti Ordusu” nun birlikleri ve kumandanları:

 

Description: C:UsersYeniDesktopataturk4_1.jpg

 

BAŞKUMANDANLIK KARARGÂHI

Başkumandan: BMM Reisi Mustafa Kemal Paşa (ATATÜRK).

Başkumandanlık Kalem-i Mahsus Reisi: Mirliva (Tuğg.) Kazım Paşa (İNANÇ).

Başkumandan Yaveri: Yüzbaşı Muzaffer Bey (KILIÇ).

Başkumandan Yaveri: Yüzbaşı Salih Bey (BOZOK).

Başkumandanlık Kh. Zabiti: Yüzbaşı Faruk Bey.

Başkumandanlık Kh. Zabiti: Yüzbaşı Hilmi Bey.

 

Description: C:UsersYeniDesktopd7c14b66f3efae17731d41f504329085.jpg

 

ERKAN-I HARBİYE-İ UMUMİYE RİYASETİ

Erkan-ı Harbiye-i Umumiye Reisi: 2.Ferik Fevzi Paşa (ÇAKMAK)

Karargâh:

-Binbaşı Salih Bey (OMURTAK), Hrk. Şb. Müdürü.

-Binbaşı Şemsettin Bey (TANER), Hrk.

-Yüzbaşı Şahap Bey (GÜRLER), Hrk.

-Binbaşı Şükrü Bey (ÖGEL), İsth.

-Yüzbaşı Nuri Bey (BERKÖZ), İsth.

-Yüzbaşı Neşet Bey (AKMANLAR), isth.

 

Description: C:UsersYeniDesktopinonu-zaferinin-100-yili-04.jpg

 

 

BATI CEPHESİ KUMANDANLIĞI

(Karargâh)

Cephe Kumandanı: Mirliva (Tümg.) İsmet Paşa (İNÖNÜ).

Batı Cephesi Erkan-ı Harp Reisi: Erkan-ı Harp (Kurmay) Miralayı (Albay) Asım Bey (GÜNDÜZ).

Batı Cephesi Erkan-ı Harp 2. Reisi: Erkan-ı Harp Kaymakamı (Yarbay) Hüseyin Hüsnü Bey ( KILKIŞ).

Karargâh:

Kaymakam Tevfik Bey (BIYIKOĞLU)- Hrk. , Binbaşı Kemal Bey-Hrk. , Binbaşı Tahsin Bey (ALAGÖZ)-İsth. , Binbaşı Muharrem Bey (İŞKODRA)- İsth. , Yüzbaşı Kemal Bey (BALIKESİR)- Kh. Zabiti,  Yüzbaşı Şükrü Bey (SÖKMENSÜER)-Kh. Zabiti,  Binbaşı Ali Bey-Kh. Zabiti, Binbaşı Asım Bey (ALTUĞ)- Kh. Zabiti, Miralay Şükrü Bey (ALTUĞ) İs.Müftş. , Miralay Galip Bey Topçu Müfettişi, Onbaşı Halide Hanım (ADIVAR) ve Yusuf Bey (AKÇURA).

 

Doğrudan Batı Cephesi Kumandanına Bağlı Kumandanlar:

Erkan-ı Harp Miralayı Fahrettin Bey (ALTAY) 5’inci Süvari Grup Kumandanı.

Kaymakam İsmail Hakkı Bey (OKDAY) 4’üncü Süvari Livası (Tugayı) Kumandanı.

Binbaşı Rafet Bey (SUALP) 4. Süvari Livası Erkan-ı Harp Reisi.

Yüzbaşı Esat Bey (AVCI) 4. Süvari Livası 5. Süvari Alay Kumandanı.

Binbaşı Nevzat Bey 4. Süvari Livası 20. Süvari Alay Kumandanı.

Erkan-ı Harp Kaymakamı Mehmet Suphi Bey 14’üncü Süvari Fırkası (Tüm.) Kumandanı.

Binbaşı Ömer Suphi Bey (ATALAY) 14’üncü Süvari Fırkası Erkan-ı Harp Reisi.

Kaymakam Ahmet Ferit Bey 14’üncü Süvari Fırkası 54. Süvari Alay Kumandanı.

Erkan-ı Harp Binbaşısı İbrahim Fevzi Bey 14’üncü Süvari Fırkası 55. Süvari Alay Kumandanı.

BATI CEPHESİ KURULUŞU

1’İNCİ GRUP KUMANDANLIĞI KARARGÂHI VE BAĞLI KUMANDANLIKLAR:

1’inci Grup Kumandanı: Erkan-ı Harp Miralayı İzzettin Bey (ÇALIŞLAR).

1’inci Grup Erkan-ı Harp Reisi: Binbaşı Mehmet Neşet Bey (ÇOPUR).

1’inci Grup Kumandanı Yaveri: Mülazım-ı evvel Behçet Bey (TÜRKMEN).

Karargâh Zabitleri: Miralay Nuri Bey, Yüzbaşı Asım Bey (TINAZTEPE), Yüzbaşı Feridun Bey (DİRİMTEKİN).

 

24’üncü Fırka Kumandanlığı (Ankara mıntıkasından):

Fırka Kumandanı Erkan-ı Harp Kaymakamı Ahmet Fuat Bey (BULCA).

Fırka Erkan-ı Harp Reisi Erkan-ı Harp Binbaşısı Recep Ferdi Bey (SÜALP).

Alay Kumandanları;

-30’uncu Piyade Alay Kumandanı Yüzbaşı Hüseyin Hüsnü Bey.

-32’nci Piyade Alay Kumandanı Binbaşı İsmail Hakkı Bey.

-143’üncü Piyade Alay Kumandanı Binbaşı Ahmet Rafet Bey.

-24’üncü Topçu Alay Kumandanı Binbaşı Ahmet Remzi Bey.

 

23’üncü Fırka Kumandanlığı:

Fırka Kumandanı Erkan-ı Harp Kaymakamı Ömer Halis Bey (BIYIKTAY).

Fırka Erkan-ı Harp Reisi Yüzbaşı İzzettin Bey.

Alay Kumandanları;

-31’inci Alay Kumandanı Binbaşı Ruşen Bey ve Kaymakam Mehmet Rıfat (ÇULPHAN) Bey.

-68’inci Alay Kumandanı Kaymakam Besim Bey.

-69’uncu Alay Kumandanı Binbaşı Tevfik Bey.

-Topçu Alay Kumandanı Kaymakam Hakkı Bey (AYTUNA).

 

“…Yer bulmasın gönlünde ne ihtiras, ne haset.

Sen bütün varlığınla yurdumuzun malısın.

Sen bir insan değilsin; ne kemiksin ne de et;

Tunçtan bir heykel gibi ebedi kalmalısın…”

 

2’NCİ GRUP KUMANDANLIĞI KARARGÂHI VE BAĞLI KUMANDANLIKLAR:

2’nci Grup Kumandanı: Erkan-ı Harp Miralayı Selahattin Adil Bey.

2’nci Grup Erkan-ı Harp Reisi: Binbaşı Burhanettin Bey (BARANSEL).

Karargâh Zabitleri: Yüzbaşı Nurettin Bey (BARANSEL).

 

4’üncü Fırka Kumandanlığı:

Fırka Kumandanı Erkan-ı Harp Miralayı Mehmet Sabri Bey (ERÇETİN).

Fırka Erkan-ı Harp Reisi Yüzbaşı Mustafa Fazıl Bey.

Fırka Piyade Kumandanları Kaymakam Esat Faik Bey, Kaymakam İsmail Hakkı Bey (KARATAYCI)

Alay Kumandanları;

-40’ıncı Piyade Alay Kumandanı Erkan-ı Harp Binbaşısı Kadri Bey (DEMİRKAZIK).

-42’nci Piyade Alay Kumandanı Kaymakam Hüsnü Avni Bey.

-58’inci Piyade Alay Kumandanı Binbaşı Ali Sakıp Bey.

-4’üncü Topçu Alay Kumandanı Binbaşı Abdurrahman Bey.

-27’nci Piyade Alay Kumandanı Binbaşı Yusuf Ziya Bey.

-9’uncu Topçu Alay Kumandanı Binbaşı Şükrü Bey (BÜLTEN).

 

5’inci Fırka Kumandanlığı:

Fırka Kumandanı Erkan-ı Harp Kaymakamı Kenan Bey (DALBAŞAR).

Fırka Erkan-ı Harp Reisi Erkan-ı Harp Binbaşısı İshak Avni Be (AKDAĞ).

Alay Kumandanları;

-14’üncü Piyade Alay Kumandanı Kaymakam Mahmut Nedim Bey.

-15’inci Piyade Alay Kumandanı Kaymakam İlyas Canbolat Bey (DEMİRALP).

-24’üncü Piyade Alay Kumandanı Binbaşı Hilmi Bey.

-5’inci Topçu Alay Kumandanı Kaymakam Hüseyin Bey.

 

9’uncu Fırka Kumandanlığı (Erzurum mıntıkasından):

Fırka Kumandanı Erkan-ı Harp Miralayı Sıtkı Bey (ÜKE).

Fırka Erkan-ı Harp Reisi Binbaşı Faik Bey (SÖZER).

Karargâh: Piyade Kumandanı Kaymakam Talat Bey, Yüzbaşı Kamil Bey (ERİGÜR).

Alay Kumandanları;

-25’inci Piyade Alay Kumandanı Binbaşı Hasan Faik Bey.

-26’ıncı Piyade Alay Kumandanı Binbaşı Recep Bey.

-27’nci Piyade Alay Kumandanı Binbaşı Yusuf Ziya Bey.

-9’uncu Topçu Alay Kumandanı Binbaşı Şükrü Bey (BÜLTEN)

 

3’ÜNCÜ GRUP KUMANDANLIĞI KARARGÂHI VE BAĞLI KUMANDANLIKLAR:

3’üncü Grup Kumandanı Erkan-ı Harp Miralayı Yusuf İzzet Bey (MET).

3’üncü Grup Erkan-ı Harp Reisi Erkan-ı Harp Binbaşısı Muharrem Mazlum Bey (İŞKORA).

3’üncü Grup Kumandanı Yaveri Yüzbaşı Şükrü Bey (KANATLI).

 

7’nci Fırka Kumandanlığı:

Fırka Kumandanı Erkan-ı Harp Kaymakamı Ahmet Derviş Bey.

Fırka Kumandan Mülhakı Kaymakam İbrahim Bey.

Fırka Erkan-ı Harp Reisi Erkan-ı Harp Binbaşısı Mehmet Nuri Bey (YAMUT).

Karargâh: Kaymakam Kazım Bey (P.K.) , Yüzbaşı Fevzi Bey (MENGÜÇ).

Alay Kumandanları;

-2’nci Piyade Alay Kumandanı Binbaşı Ali Niyazi Bey, Binbaşı Ahmet Faik Bey

-23’üncü Piyade Alay Kumandanı Kaymakam Hafız Mahmut Bey.

-41’inci Piyade Alay Kumandanı Kaymakam Münir Bey.

-7’nci Topçu Alay Kumandanı Binbaşı Osman Şükrü Bey.

 

8’inci Fırka Kumandanlığı:

Fırka Kumandanı Erkan-ı Harp Miralayı Kazım Bey (SEVÜTEKİN).

Fırka Erkan-ı Harp Reisi Yüzbaşı Mehmet Emin Bey (ÇINAR), Yüzbaşı Şevket Bey (AYKAN)

Fırka Kumandanı Yaveri Yüzbaşı Reşat Bey (AYBERS).

Alay Kumandanları;

-131’inci Alay Kumandanı Erkan-ı Harp Binbaşısı Ahmet Hakkı Bey (ÖZGENER).

-135’inci Alay Kumandanı Erkan-ı Harp Binbaşısı Mehmet Sabri Bey (BEŞE).

-189’uncu Alay Kumandanı Binbaşı Ahmet Avni Bey.

-8’inci Topçu Alay Kumandanı Binbaşı Hikmet Bey.

 

15’inci Fırka Kumandanlığı (Samsun mıntıkasından):

Fırka Kumandanı Erkan-ı Harp Miralayı Şükrü Naili Bey (GÖKBERK).

Fırka Erkan-ı Harp Reisi Binbaşı Tahir Bey.

Karargâh: Fırka Piyade K.nı Kaymakam İsmail Hakkı Bey, Yüzbaşı Rıfat Bey.

Alay Kumandanları;

-38’inci Piyade Alay Kumandanı Kaymakam Ali Demir Bey (SOMDEMİR), Erkan-ı Harp Binbaşısı İlyas Zeki Bey (AYDEMİR).

-45’inci Piyade Alay Kumandanı Kaymakam Kamil Kemal Bey.

-56’ncı Piyade Alay Kumandanı Erkânı-ı Harp Kaymakamı Mehmet Fehmi Bey (TINAZ)

-15’inci Topçu Alay Kumandanı Kaymakam Adil Bey (TÜRER).

 

4’ÜNCÜ GRUP KUMANDANLIĞI KARARGÂHI VE BAĞLI KUMANDANLIKLAR:

4’üncü Grup Kumandanı Erkan-ı Harp Miralayı Kemalettin Bey (SAMİ).

4’üncü Grup Erkan-ı Harp Reisi Binbaşı Neşet Bey.

 

5’inci Fırka Kumandanlığı (Amasya mıntıkasından):

Fırka Kumandanı Erkan-ı Harp Kaymakamı Cemil Cahit Bey (TOYDEMİR).

Fırka Erkan-ı Harp Reisi Binbaşı Ahmet Fatih Bey.

Karargâh: Fırka Piyade K.nı Kaymakam Halil Rüştü Bey, Yüzbaşı Osman Bey (GÜRAY), Binbaşı İshak Avni Bey.

Alay Kumandanları;

-9’uncu Piyade Alay Kumandanı Erkan-ı Harp Binbaşısı Mümtaz Bey (AKTAY).

-10’uncu Piyade Alay Kumandanı Binbaşı Ahmet Hamdi Bey.

-13’üncü Piyade Alay Kumandanı Yarbay Ahmet Rıfat Bey.

-5’inci Kafkas Topçu Alayı Kumandanı Erkan-ı Harp Binbaşısı Nusret Bey (BAŞARAN)

 

61’inci Fırka Kumandanlığı:

Fırka Kumandanı Erkan-ı Harp Miralayı Rüştü Bey (SAKARYA).

Fırka Erkan-ı Harp Reisi Erkan-ı Harp Binbaşısı Ömer İskender Bey (ERDENER).

Devamı Yarın