GÜNCEL
Giriş Tarihi : 10-02-2021 08:50   Güncelleme : 10-02-2021 08:50

KÖYLER 'KIRSAL MAHALLE' OLACAK

KÖYLER 'KIRSAL MAHALLE' OLACAK

 

Ordu’da 2012 yılındaki düzenlemeyle mahalleye dönüştürülen 344 köy ve belde, talep etmeleri halinde “kırsal mahalle”ye dönüşebilecek.

Büyükşehir Yasası’nda yapılan değişiklikle, köylerin mahalleye dönüştürülmesi tarım ve hayvancılık faaliyetlerine zarar verince, uygulamadan sessiz sedasız geri dönüşün yolu açıldı. 7254 Sayılı Torba Yasa'daki köy statüsüne ilişkin düzenlemenin, 16 Ekim 2020 tarihli Resmi Gazete'de yayımlandığı ortaya çıktı. Söz konusu düzenlemeye göre, büyükşehirlere bağlı mahallelere dönüştürülen köy ve belde yerleşimleri, başvuruda bulunmak şartıyla “kırsal mahalle” statüsüne geçebiliyor. Statü değişikliğine ilişkin başvurular, ilgili ilçe belediye meclisinin teklifi üzerine büyükşehir belediye meclisinin onayı ile karara bağlanabiliyor.

Yeni düzenleme ne getiriyor?

Tarım Yazarı Ali Ekber Yıldırım, yeni düzenlemenin getirdiklerini şöyle özetliyor:

“Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair 7254 Sayılı Kanun’un 10. maddesi ile başvuru yapmak şartı ile köy statüsü yeniden değiştiriliyor. Söz konusu Torba Kanun ile 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu’na eklenen madde ile getirilenleri şöyle özetleyebiliriz:

1-Köy veya belde belediyesi iken mahalleye dönüşen ve büyükşehir belediyesi sınırları içinde bulunup sosyo-ekonomik durumu, şehir merkezine uzaklığı, belediye hizmetlerine erişebilirliği, mevcut yapılaşma durumu ve benzeri hususlar dikkate alınarak ilgili ilçe belediye meclisinin kararı ve teklifi üzerine büyükşehir belediye meclisinin en geç 90 gün içinde alacağı karar ile kırsal yerleşim özelliği taşıdığı tespit edilen mahalleler, kırsal mahalle kabul edilir.

2-Bu belirlemenin mahalle düzeyinde yapılması esastır. Ancak; tamamı kırsal mahalle olarak tespit edilmeyen diğer mahallelerde de on bin metrekareden az olmamak kaydıyla kırsal yerleşik alan belirlenebilir. Kırsal mahalle veya kırsal yerleşik alan vasfı bu fıkrada belirtilen usulle kaldırılabilir.

3-Büyükşehir belediyesi, birinci fıkra uyarınca ilçe belediyesinden gelen teklifi aynen veya değiştirerek kabul edebilir ya da reddedebilir.

Vergi ve harç indirimi

4-Kırsal mahalle veya kırsal yerleşik alan olarak belirlenen yerlerde; gelir vergisinden muaf esnaf ile basit usulde gelir vergisine tabi mükellefler tarafından bizzat işyeri olarak kullanılan bina, arsa ve araziler ile mesken amaçlı kullanılan binalar ve zirai istihsalde kullanılan bina, arsa ve araziler 29/7/1970 tarihli ve 1319 sayılı Emlak Vergisi Kanunu’na göre alınması gereken emlak vergisinden muaftır.

5- Bu yerlerde, ticari, sınai ve turistik faaliyetlerde kullanılan bina, arsa ve araziler için emlak vergisi yüzde 50 indirimli uygulanır.

6- Kırsal mahalle veya kırsal yerleşik alan olarak belirlenen yerlerde, 26/5/1981 tarihli ve 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu uyarınca alınması gereken bina inşaat harcı ile imarla ilgili harçlar alınmaz; anılan kanuna göre alınması gereken diğer vergi, harç ve harcamalara katılma payları yüzde 50 indirimli uygulanır.

Su faturasına yüzde 50 indirim

7- Bu yerlerde içme ve kullanma suları için alınacak ücret en düşük tarifenin işyerleri için yüzde 50’sini, konutlar için yüzde 25’ini geçmeyecek şekilde belirlenir. 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu uyarınca bilanço esasına göre defter tutan mükellefler için bu fıkrada belirtilen muafiyet ve indirimler uygulanmaz.

8- 3/7/2005 tarihli ve 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 12’nci maddesinin yedinci fıkrası ile 31/8/1956 tarihli ve 6831 sayılı Orman Kanunu’nun ek 17’nci maddesi hükümlerinden yararlanan yerler; kırsal mahalle veya kırsal yerleşik alan olarak belirlenmesi halinde bu madde hükümlerine aykırı olmayan hak, sorumluluk ve imtiyazlardan faydalanmaya devam ederler.

9-Bu madde uyarınca kırsal mahalle veya kırsal yerleşik alan olarak belirlenen yerler hakkında 12/11/2012 tarihli ve 6360 sayılı 14 İlde Büyükşehir Belediyesi ve 27 İlçe Kurulması ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun geçici 1’inci maddesinin 15 ve 29. fıkraları uygulanmaz.”

Özetle, 30 büyükşehirde mahalleye dönüştürülen köylerin statüsü ile ilgili çok önemli bir değişiklik yapıldı. Başvurmaları halinde “kırsal mahalle” statüsüne kavuşacak köyler, beldeler için vergi, harç ve su ücreti ödemelerinde muafiyet ve indirimler sağlanıyor. Büyükşehir ve ilçe belediye başkanlarının, köy muhtarlarının çoğunun bundan haberi bile yok. Öyle anlaşılıyor ki iktidar ve muhalefetin de haberi yok.”

“Fırsatı kaçırmayın”

CHP Ordu Milletvekili Dr. Mustafa Adıgüzel, Ordu’da mahalleye dönüşen eski köylerin muhtarlarına seslenerek, bu fırsatı kaçırmamalarını istedi.

Ordu’da köylerin mahalleye dönüşmesinin ardından ciddi sorunlar yaşandığına vurgu yapan Milletvekili Adıgüzel, “Hem hizmetler aksadı hem de köylerin mahalleye dönüşmesi ile yaptığınız bir inşaattan tutun ödediğiniz vergiye kadar her şey vatandaşın aleyhine bir hal aldı. 16 Ekim 2020’de gelen 7254 sayılı torba kanunla Meclis’te 5216 sayılı Büyükşehir Kanununa bir madde ekledik ve bu madde ile birlikte artık kırsal alandaki mahallelerimiz bir başvuru yapacak ve bu başvuru İlçe Belediye Meclisi kararı ile Büyükşehir Belediye Meclisi’ne gidecek ve bu mahallelerimiz kırsal alan statüsüne kavuşacak” dedi.

Büyük avantajlar getiriyor

Bu sayede bazı vergilerin, başta da su ücretinin yüzde 50’ye varan oranda indirim öreceğini hatırlatan Ordu Milletvekili Dr. Mustafa Adıgüzel, şöyle devam etti:

Bu sayede bu mahalleler yeniden köy oldukları dönemdeki avantajlara kavuşacaklar. Bazı vergiler ucuzlayacak, bazıları tamamen sıfırlanacak. İmardan, harç parasına, faturalara kadar pek çok konuda avantaj elde edecekler. Dolayısıyla tüm kırsal mahalle muhtarlarımızı bu konuda başvuru yapmaya davet ediyorum. Belki bazı ilçe belediyeleri bu onaylarda diretebilir. Ancak halkın gücü önünde kimse duramaz. Sonuçta seçmen onları oraya getiriyor. Önlerine çıkartılan engeller konusunda muhtarlarımız doğrudan bana ulaşırlarsa da onları da çözeriz.

Bakınız hükümet bizim o zaman itiraz ettiğimiz bu büyükşehir kanununu ısrarla getirmişti. Şimdi hatasını kabul ediyor ve geri adım atıyor. Köylerimizi üretimden uzaklaştıran, nüfussuzlaştıran bu mahalleye dönüştürme kararı çok yanlıştı. Şimdi yeniden Ordu’yu ve Türkiye’yi kırsal alanda verimli üretim yapar hale getirmek gerekiyor. Bu da vatandaşlarımız için güzel bir fırsattır.”

481 köyümüz vardı

Ordu Büyükşehir olmadan önce 19 ilçeye bağlı 53 belde ve 481 köy bulunuyordu. Yasa ile belde ve köyler mahalleye dönüşmüş ve mahalle sayısı 772’ye ulaşmıştı.

Büyükşehir kapsamındaki 30 il

Adana, Ankara, Antalya, Aydın, Balıkesir, Bursa, Denizli, Diyarbakır, Erzurum, Eskişehir, Gaziantep, Hatay, İstanbul, İzmir, Kahramanmaraş, Kayseri, Kocaeli, Konya, Malatya, Manisa, Mardin, Mersin, Muğla, Ordu, Sakarya, Samsun, Şanlıurfa, Tekirdağ, Trabzon, Van. Gözde Özgür/Ordu Hayat